Velayetin Değiştirilmesi Davası 2026

Boşanma kararıyla birlikte belirlenen velayet, sabit bir düzenleme değildir. Koşulların değişmesi hâlinde velayet, mahkeme kararıyla yeniden düzenlenebilir. Bu davalarda esas alınan tek kriter çocuğun üstün yararıdır.

Velayetin Değiştirilmesi Ne Zaman Mümkündür?

Türk Medeni Kanunu m.183 uyarınca velayet kararının verilmesinden sonra koşulların esaslı biçimde değişmesi hâlinde velayet yeniden düzenlenebilir. Mahkemeler bu değişikliği somut olgularla değerlendirir. Değişiklik talep edilebilecek başlıca durumlar:

• Velayeti elinde bulunduran ebeveynin fiziksel veya ruhsal sağlığının bozulması
• Çocuğa karşı şiddet, ihmal veya istismar
• Ebeveynin yurt dışına taşınmak istemesi ve çocuğun bağlarının koparılması
• Diğer ebeveynin çocukla kişisel ilişki kurmasının sürekli engellenmesi
• Yeniden evlilik ve çocuğun yeni aile ortamına uyum güçlüğü
• Çocuğun kendi iradesini ifade edecek yaşa gelmesi (özellikle 12 yaş üstü)

Dava Süreci

Velayet değişikliği davası, çocuğun mutad meskeninin bulunduğu yerdeki Aile Mahkemesi'nde açılır. Mahkeme, dava boyunca şu incelemeleri yapar:

• Sosyal inceleme raporu: Uzman, her iki ebeveynin yaşam koşullarını ve çocuğun durumunu değerlendirir.
• Pedagog veya psikolog raporu: Çocuğun psikolojik durumu ve tercihleri belirlenir.
• Çocuğun dinlenmesi: Yeterli olgunluğa sahip çocuk, mahkemede veya uzman aracılığıyla görüşünü bildirir.

Tedbir Velayeti

Dava sonuçlanmadan çocuğun acil korunması gerekiyorsa (şiddet, ihmal) mahkemeden geçici tedbir kararı talep edilebilir. Bu kararla geçici süre için velayet değiştirilebilir veya çocuk bir kuruma yerleştirilebilir.

Çocuğun Üstün Yararı İlkesi

Mahkemeler velayeti ebeveynlerin haklarına göre değil, çocuğun fiziksel, duygusal ve sosyal gelişimine en uygun ortam kriteri temelinde değerlendirir. Bu nedenle gelir düzeyi, konut büyüklüğü veya yeniden evlilik gibi tek başına bir faktör belirleyici olmaz; tüm koşullar bir bütün olarak değerlendirilir.

Sık Sorulan Sorular

Velayet değişikliği için ne kadar beklemek gerekir? Acil durumlarda tedbir kararı birkaç gün içinde alınabilir; asıl dava 1-2 yıl sürebilir.

Çocuk diğer ebeveyniyle kalmak istiyorsa bu yeterli gerekçe midir? Çocuğun tercihi önemli bir unsurdur; ancak tek başına yeterli değildir. Mahkeme bu tercihin sağlıklı bir ortamda oluşup oluşmadığını inceler.

Velayet değişikliği nafakayı etkiler mi? Evet; velayetin değişmesiyle birlikte nafaka miktarı ve yönü de yeniden belirlenir.