İcra takibine maruz kalan çalışanların ilk sorduğu soru genellikle aynıdır: maaşımın ne kadarı kesilecek? 2026 yılı itibarıyla İcra ve İflas Kanunu'nun 83. maddesi ile İş Kanunu'nun 35. maddesi birlikte uygulanmakta, maaş haczinde belirli oransal sınırlar çizilmektedir. Bu rehber, genel kuralı, nafaka istisnasını, haczedilemeyen gelirleri ve işverenin yükümlülüklerini açıklamaktadır.
İcra Maaşın Ne Kadarını Keser? Temel Kural
İİK m.83 uyarınca maaş ve ücretler kısmen haczedilebilir. Genel kural şudur: borçlunun ve ailesinin geçimi için icra memurunca gerekli bulunan miktar ayrıldıktan sonra kalan kısmın haczedilmesi mümkündür. Ancak haczedilecek miktar maaşın dörtte birinden (%25) az olamaz.
İş Kanunu m.35 ise işçinin aylık ücretinin en fazla dörtte birinin haczedilebileceğini düzenler. İki hüküm birlikte değerlendirildiğinde maaş haczinin %25 oranında gerçekleştiği sonucuna ulaşılır. Bu kural kamu düzenine ilişkin olup borçlu rıza gösterse dahi aşılamaz.
Birden Fazla Haciz Varsa Sıralama Nasıl Yapılır?
Aynı maaş üzerinde birden fazla icra dosyasından haciz gelmişse sıralamada belirleyici ölçüt, maaş haczi müzekkeresinin işverene tebliğ tarihidir. Önde olan dosya tamamen tahsil edilmeden sonraki dosyaya geçilemez (İİK m.83/2). Toplam haciz miktarı ise hiçbir koşulda maaşın %25'ini aşamaz.
İstisna: nafaka alacakları imtiyazlı alacak statüsündedir (İİK m.206). Nafaka alacaklısı, önceki tarihli hacizlerin sırasını atlayarak birinci sıraya geçer.
Nafaka Borcunda Maaş Haczinin Özel Kuralları
Aylık Nafaka Borcu
Her ay ödenmesi gereken iştirak veya yoksulluk nafakası için maaştan nafaka miktarı kadar kesinti yapılır. Nafaka alacağı imtiyazlı olduğundan diğer hacizlerin önüne geçer ve sıra aranmaz.
Birikmiş Nafaka Borcu
Geçmiş dönemlere ait birikmiş nafaka alacakları için öncelikle bir aylık nafaka miktarı tahsil edilir; geri kalan birikmiş borç için maaşın 1/4'ü oranında kesinti uygulanır.
Nafakada Üst Sınır
Mahkeme kararıyla nafaka haczinde üst sınır %50'ye kadar çıkarılabilir. Bu durum, nafaka alacaklısının korunması amacıyla genel kuralın istisnasını oluşturmaktadır.
Haczedilemeyen Gelirler
İİK m.82 kapsamında bazı gelirler maaş haczine konu edilemez:
- İş kazası veya meslek hastalığı nedeniyle ödenen tazminatlar (İİK m.82/11)
- Sosyal yardımlar ve devlet destekleri (engelli maaşı, aile yardımı vb.)
- Emekli maaşı (nafaka ve vergi borçları dışında genel kural olarak haczedilemez)
- BES birikimlerinin sistemde kalınan ay sayısı x brüt asgari ücret kadar olan kısmı
İşverenin Yükümlülükleri
İcra dairesi maaş haczi müzekkeresini işverene tebliğ ettiğinde işverenin yükümlülükleri şunlardır:
- 7 gün içinde icra dairesine borçlunun maaşını ve çalışma durumunu bildirmek (İİK m.355)
- Her ay belirlenen miktarı borçlunun maaşından kesip icra dairesine yatırmak
- Borçlunun işten ayrılması, ücret değişikliği veya yeni haciz gelmesi durumlarını derhal bildirmek
Bu yükümlülükleri yerine getirmeyen işveren, İİK m.356 uyarınca haczedilen miktardan kişisel olarak sorumlu tutulabilir. Gerçeğe aykırı bildirimde bulunan işveren hakkında ise İİK m.338 kapsamında cezai sorumluluk doğabilir.
Maaşıma Haciz Geldi, Ne Yapmalıyım?
1. Ödeme Emrine 7 Gün İçinde İtiraz
İcra takibinin başlangıcında gönderilen ödeme emrine 7 gün içinde icra müdürlüğüne itiraz dilekçesi verilmelidir. Bu süre geçirilirse borç kabul edilmiş sayılır ve itiraz hakkı düşer.
2. Haczedilmezlik Şikayeti
Maaşınızın %25'i aşılarak haciz uygulandıysa, haczin öğrenilmesinden itibaren 7 gün içinde icra mahkemesine şikayette bulunulabilir (İİK m.16). Mahkeme oranı aşan haczi kaldırabilir.
3. Menfi Tespit Davası
Borçlu olmadığınızı ya da borcun ödendiğini ispat etmek için menfi tespit davası açılabilir. Teminat gösterilmesi şartıyla icra takibi yargılama boyunca durdurulabilir.
4. Borç Yapılandırması
Alacaklı ile müzakere edilerek ödeme planı yapılandırılabilir. Bu yol hem haciz sürecini durdurmak hem de toplam ödeme yükünü azaltmak açısından değerlendirilebilir.
İcra Hukukunda Büromuzun Desteği
Maaşınıza haksız veya yasal sınırı aşan haciz konulmuşsa ya da nafaka alacağınızın tahsilinde sorun yaşıyorsanız, 7 günlük itiraz ve şikâyet sürelerini kaçırmamak kritik önem taşır. Balgat Hukuk Bürosu, borçlu veya alacaklı sıfatıyla maaş haczi uyuşmazlıklarında hızlı hukuki destek sunmaktadır. Değerlendirme için 0312 285 5153 numarasını arayabilirsiniz.