icra-hukuku

Şirket Aleyhine İcra Takibi 2026: Limited ve Anonim Şirket Takip Rehberi

Balgat Hukuk & Arabuluculuk Bürosu

Şirket aleyhine icra takibi, bireye karşı yapılan takipten teknik açıdan farklıdır. Sermaye şirketleri (limited, anonim) tüzel kişiliğe sahiptir; tebligat, temsil, haczedilecek mal türleri ve sorumluluk rejimi özel kurallara bağlıdır. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK), 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu bu süreci birlikte düzenler. Bu rehber, 2026 uygulamasıyla şirkete karşı takip türlerini, KEP zorunluluğunu, haczedilebilir malları, ortak ve müdür sorumluluğunun sınırlarını ve alacaklının izleyebileceği stratejik yolu detaylı olarak ele alır.

Şirkete Karşı Takibin Özellikleri

Limited ve anonim şirketler tüzel kişiliğe sahiptir; ticaret siciline tescil edildikleri andan itibaren bağımsız bir hak süjesi olarak tanınırlar (TTK m. 588, 354). Bu özellik, şirket aleyhine yapılacak takipte üç temel pratik sonuç doğurur:

  • Sorumluluğun perdelenmesi: Şirket borçlarından kural olarak sadece şirket malvarlığı sorumludur. Ortakların ve yönetim kurulu üyelerinin şahsi malları doğrudan haczedilemez. Ancak kamu borcunda ve kefalet halinde bu perde delinir.
  • Temsil zorunluluğu: Şirket; müdür (limited), yönetim kurulu (anonim) eliyle temsil edilir. Tebligat, itiraz, ödeme gibi işlemler temsile yetkili kişiyle yapılır. Yetki ticaret sicil kaydından teyit edilir.
  • KEP zorunluluğu: Sermaye şirketleri için kayıtlı elektronik posta (KEP) zorunludur (Tebligat Kanunu m. 7/a). Bu, tebligatın hız ve hukuki güvence düzeyini artırır.

Yetkili İcra Dairesi

Şirket aleyhine takip, kural olarak şirketin merkez adresinin bulunduğu icra dairesinde başlatılır (HMK m. 14 / İİK m. 50). Şubelerin işlemleri için şube merkezinin icra dairesi de yetkili olabilir. Sözleşmede yetki kaydı varsa, kayıt geçerli olduğu sürece o yer icra dairesi de yetkilidir (HMK m. 17/2 — tacirler arasında yetki sözleşmesi serbestisi).

Şirket Aleyhine Açılabilecek Takip Yolları

İİK, alacaklıya çeşitli takip yolları sunar. Şirket aleyhine en çok kullanılanlar şunlardır:

1. Genel İlamsız Takip (İİK m. 42-67)

Para ve teminat alacakları için kullanılır; alacaklının elinde ilam (mahkeme kararı) bulunmasa da başlatılabilir. Şirket 7 gün içinde itiraz edebilir; itiraz takibi durdurur. Alacaklı, itirazın iptali (1 yıl) veya itirazın kaldırılması (6 ay) davası açabilir. Sözleşmesel ticari alacaklar için yaygın yoldur. Detaylı prosedür için icra takibi nasıl başlatılır 2026 rehberine bakabilirsiniz.

2. Kambiyo Senetlerine Özgü Takip (İİK m. 167-176)

Çek, bono, poliçeye dayanan takipler için özel rejim. Süreler kısalır: ödeme emrine itiraz süresi 5 gün; imzaya ve borca itiraz icra mahkemesinde yapılır. İtiraz kural olarak satışı durdurur, ancak haczi durdurmaz. Kambiyo senedi icra rehberi prosedürü detaylandırır.

3. İlamlı Takip (İİK m. 32-41)

Mahkeme kararı (ilam), sulh, hakem kararı, noter senetleri gibi ilam niteliğindeki belgelere dayanır. Şirketin itiraz hakkı yoktur; yalnızca İİK m. 33 uyarınca icranın geri bırakılması talep edilebilir (örneğin ödeme, ertelenme, zamanaşımı). Hızlı ve kesin sonuç verir.

4. Rehnin Paraya Çevrilmesi Yoluyla Takip (İİK m. 145-153)

Şirket malvarlığında ipotek (taşınmaz) veya menkul rehni (ticari işletme rehni, taşıt rehni) varsa, alacaklı önce bu rehni paraya çevirmek zorundadır. Ticari işletme rehni kapsamında üretim makineleri, marka ve diğer ticari değerler için özel hükümler uygulanır.

5. İlamsız ve Kambiyo İflas Yolu (İİK m. 156-176)

Borçlu tacirse alacaklı, iflas talepli takibe başvurabilir. Şirket için bu, en ağır baskı yoludur; çünkü ödeme emrine cevap verilmez veya borç ödenmezse iflas davası gündeme gelir. Bu seçenek, alacaklının elinde önemli bir koz olarak değerlendirilir.

Takip Talebi: Hazırlık ve Pratik Bilgiler

Şirket aleyhine takip talebinde aşağıdaki bilgilerin tam ve doğru yazılması, sürecin hızı açısından kritiktir.

Takip Talebinde Yer Alması Gerekenler

  • Alacaklı bilgileri: Adı/unvanı, TCKN/MERSİS, adres, vekil bilgisi.
  • Borçlu şirket bilgileri: Tam ticaret unvanı, MERSİS numarası, vergi numarası, ticaret sicil numarası, merkez adresi, KEP adresi.
  • Alacağın türü ve miktarı: Faturalı ticari alacak, ödenmemiş çek bedeli, sözleşmeden doğan alacak vb.
  • Faiz oranı ve başlangıç tarihi: Ticari işlerde TCMB avans faiz oranı (TBK m. 120, 6102 m. 1530 ticari işlerde gecikme faizi).
  • Dayanak belgeler: Sözleşme, fatura, çek/senet aslı, ihtarname.
  • Talep edilen takip yolu: İlamsız, kambiyo, ilamlı, rehin, iflas yolu.

Şirket Bilgilerinin Doğrulanması

Takip talebinden önce şirket bilgileri MERSİS ve Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi (TTSG) üzerinden doğrulanmalıdır. Yanlış MERSİS numarası veya eksik unvanla yapılan takip, ileride iptal sebebi olabilir. Şirketin tasfiyeye girip girmediği, devir/birleşme yaşayıp yaşamadığı da kontrol edilmelidir.

KEP ve Tebligat: Şirkete Özgü Kurallar

Tebligat Kanunu m. 7/a: "Anonim, limited ve sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketlere elektronik yolla tebligat yapılması zorunludur." Bu hüküm, şirket aleyhine takipte sürecin temelini oluşturur.

Tebligat Sırası

  1. KEP tebligatı: MERSİS'te kayıtlı KEP adresine elektronik tebligat. KEP'e ulaşan tebligat, alıcının tebliğ tarihinden itibaren 5. günün sonunda tebliğ edilmiş sayılır (Tebligat Kanunu m. 7/a).
  2. Fiziki tebligat: KEP'e ulaşılamaz veya zorunluluğa rağmen KEP yoksa, ticaret sicilinde kayıtlı merkez adresine fiziki tebligat çıkarılır.
  3. Tebligat Kanunu m. 35: Daha önce o adrese geçerli tebligat yapılmışsa, sonraki tebligatlar muhtarlığa bırakılarak tamamlanabilir. Sicil adresi değişmemiş kalmışsa bu yöntemle tebligat geçerlidir.

Şirket Adresinin Yanlış Olması

Şirket adres değişikliğini sicile tescil ettirmemişse, alacaklı eski sicil adresine yapılan tebligata güvenebilir. Bu, şirketin sicil yükümlülüğünü ihlal etmesinin yarattığı bir riziko olup borçlu aleyhine sonuç doğurur.

Önemli: Çoğu küçük ve orta ölçekli şirket KEP hesabını düzenli kontrol etmediği için ödeme emri tebliğ tarihini kaçırmaktadır. Bu durumda 7 günlük ilamsız takip itiraz süresi veya 5 günlük kambiyo itiraz süresi sessiz sedasız işler ve takip kesinleşir. Ödeme emrine itiraz süresi rehberi 2026'da detaylar açıklanmıştır.

Şirketin Ödeme Emrine İtirazı

Şirket adına itiraz; temsile yetkili kişi tarafından imzalanır. Yetki kontrolü kritik bir konudur; yetkisiz kişinin itirazı geçersiz sayılır ve takip kesinleşir.

İlamsız Takipte İtiraz (7 Gün)

  • İtiraz icra dairesine yazılı veya sözlü yapılır (tutanağa geçirilir).
  • Borcun bir kısmına itiraz edilebilir.
  • İmza inkârı yapılacaksa, dilekçede açıkça belirtilmelidir.
  • İtiraz, takibi otomatik durdurur.

Kambiyo Takibinde İtiraz (5 Gün)

  • İtiraz icra mahkemesine yapılır.
  • İmzaya itiraz ve borca itiraz ayrı sebepler.
  • İtiraz, kural olarak satışı durdurur, hacizi durdurmaz.
  • İcra mahkemesi kısa sürede karar verir.

İtiraz Sonrası Süreç

Alacaklı, itirazın iptali (genel mahkeme — 1 yıl) veya itirazın kaldırılması (icra mahkemesi — 6 ay) yoluna başvurur. Bu davalarda kazanan tarafın yararına %20 oranında icra inkâr tazminatı hükmolunabilir (İİK m. 67, 68). Bu, hem alacaklıyı hem borçluyu kötü niyetli itiraz/dava açmaktan caydıran bir mekanizmadır. Süreç bilgisi için itirazın iptali davası rehberini inceleyiniz.

Şirketin Haczedilebilecek Malları

Takip kesinleştiğinde alacaklı, şirketin malvarlığı üzerinde haciz talep edebilir. Şirketin pek çok aktifi haciz konusudur.

1. Banka Hesapları (E-Haciz)

UYAP üzerinden tüm bankalara e-haciz gönderilir; şirketin tüm bankalardaki hesapları tek tuşla bloke edilir. Bu, en hızlı ve etkili haciz yöntemidir. Banka hesabı haczi rehberi prosedürü açıklar.

2. Taşınmazlar

TKGM kayıtları sorgulanır; şirket adına tescilli taşınmazlara haciz şerhi konulur (İİK m. 91). Üzerinde ipotek varsa öncelik ipotek alacaklısındır. Taşınmaz haczi rehberini inceleyiniz.

3. Araçlar

EGM ve UYAP'tan trafik kayıtları sorgulanır; araçlara haciz şerhi konulur. Üretim ve hizmet için zorunlu araçlar açısından İİK m. 82/12 değerlendirilir. Araç haczi nasıl kaldırılır rehberi yararlı olabilir.

4. Ticari Mallar ve Stoklar

İcra memuru, şirket işyerine giderek mevcut stokları haczeder. Bu sırada işin devamı için zorunlu olan üretim makineleri ve aletlerin haczi sınırlanabilir (İİK m. 82/12 — "Borçlunun haline münasip evi haczedilemez" hükmünün ticari uyarlaması ve TTK ile yorumu). Detay için taşınır haciz usulü rehberini inceleyebilirsiniz.

5. Üçüncü Kişilerdeki Alacaklar

Şirketin müşterilerinden olan alacaklar (cari hesap, çek, senet, sözleşme alacakları) İİK m. 89 ihbarnamesiyle haczedilir. Üçüncü kişi, ihbarnameye 7 gün içinde yanıt vermezse alacaklının üçüncü kişiye karşı borçluymuş gibi takip yapma hakkı doğar.

6. Marka, Patent, Alan Adı

Sınai mülkiyet hakları (marka, patent, tasarım) TÜRKPATENT kayıtlarına sicil şerhi konulmak suretiyle haczedilir. İnternet alan adları ise ICANN/.tr nic.tr üzerinden hak haczi şeklinde işlem görür.

7. Şirketin Üçüncü Şirketlerdeki Hisseleri

Borçlu şirketin başka şirketlerdeki paylarına haciz konulabilir. Limited şirket payı için pay defteri ve sicile, anonim şirket payları için pay defteri ve nama yazılı pay senetleri üzerine işlem yapılır.

Ortak ve Müdüre Yansıma

Şirket borcunun tahsil edilememesi halinde alacaklı, sınırlı koşullarla şirket ortağına veya yönetim kurulu üyesine/müdürüne başvurabilir.

Özel Hukuk Borçlarında Genel Kural: Sorumsuzluk

Limited ve anonim şirket ortakları, taahhüt ettikleri sermaye payı kadar sorumludur (TTK m. 329, 573). Bu borç ödendiğinde, ortağın şahsi malları korunur. Yönetim kurulu üyesi/müdür sıfatı olmayan ortağa, şirketin özel hukuk borcu için doğrudan takip yapılamaz.

İstisna 1: Kamu Borçları

Vergi, SGK ve diğer kamu alacaklarında özel kurallar uygulanır:

  • Limited şirket ortağı: AATUHK m. 35 uyarınca sermaye payı oranında doğrudan sorumludur (kanuni temsilci sıfatı aranmaz).
  • Limited şirket müdürü: Görev döneminde tahakkuk eden kamu borcunun tamamından sorumludur. Detay için limited şirket müdürü şahsi sorumluluk rehberini inceleyiniz.
  • Anonim şirket yönetim kurulu üyesi: Görev dönemi borcundan kanuni temsilci sıfatıyla sorumludur. Detay için anonim şirket yönetim kurulu sorumluluğu rehberini inceleyiniz.

İstisna 2: Kefalet

Bankalar ve büyük tedarikçiler, şirketle yaptıkları sözleşmelerde ortakların veya yöneticilerin şahsi kefaletini talep eder. Kefil sıfatıyla şahıs, şirket borcundan kefalet limitine kadar sorumlu olur. Kefil sorumluluğu ve kefaletten kurtulma rehberinde detaylar açıklanmıştır.

İstisna 3: TTK 553 (Yönetim Kurulu)

Anonim şirket yönetim kurulu üyeleri ve limited şirket müdürleri; kanun ve esas sözleşmeden doğan yükümlülüklerini kusurla ihlal ettiklerinde alacaklılara karşı şahsen sorumludur. Bu sorumluluk, iflas halinde TTK m. 556 sistemi üzerinden işletilir.

Stratejik Yaklaşım ve Alacaklı Avukatı Notları

Şirket aleyhine başlatılacak takipte sadece prosedür değil, stratejik seçim de önemlidir.

Takip Yolu Seçimi

  • Hızlı sonuç istenen sözleşme alacakları: Elde çek/bono varsa kambiyo takibi tercih edilmeli (kısa süreler, satışı durdurmayan itiraz).
  • Mahkeme kararı varsa: İlamlı takip ile itiraz hakkı kapatılır; en hızlı yol.
  • Tacir borçluya baskı stratejisi: İlamsız iflas yolu seçilebilir; itibar baskısı borçluyu masaya getirir.
  • Rehinli alacak: Rehnin paraya çevrilmesi yolu zorunludur.

Mal Araştırması Sırası

Tipik bir alacaklı avukatı stratejisi:

  1. UYAP üzerinden tüm banka hesapları için e-haciz,
  2. EGM trafik kayıtları sorgusu — araçlara haciz,
  3. TKGM kayıtları sorgusu — taşınmaz haczi,
  4. SGK — çalışan sayısı (faaliyet kanıtı), müşteri sayısı,
  5. İşyerinde fiziki haciz (stok, makine, kasa),
  6. 89/1 ihbarnamesi — müşteri alacaklarına haciz,
  7. Hisse, marka, alan adı haciz,
  8. Tahsil olmazsa aciz vesikası alıp tasarrufun iptali ve müdür / kanuni temsilci takibine geçiş.

Şirketin Mal Kaçırma Riskine Karşı

Şirketin takip öncesi ve sırasında mal varlığını kaçırması (muvazaa, sahte satış, hisse devri, malvarlığını başka şirkete devir) sıkça karşılaşılan bir durumdur. Bu hallerde:

  • İhtiyati haciz (İİK m. 257) talebi ile mal varlığı erkenden bloke edilebilir,
  • Aciz vesikası alındıktan sonra tasarrufun iptali davası açılabilir,
  • Şirketin başka şirkete birleşme yoluyla devri halinde, alacaklılar koruyucu hükümler (TTK m. 157) kapsamında teminat isteyebilir.

Şirketinizden alacağınız tahsil edilemiyor veya şirketinize karşı bir icra takibi başlatıldı ise prosedürel hata yapmamak ve süreyi kaçırmamak için profesyonel destek almak büyük önem taşır. Balgat Hukuk iletişim sayfası üzerinden büromuza ulaşabilir, ticari alacak takibi ve şirket savunması konusunda destek talep edebilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Şirket adres değişikliği yapmışsa eski adrese tebligat geçerli mi?

Sermaye şirketleri açısından kural; sicile tescil edilmiş güncel adrese tebligat. Şirket tescil yükümlülüğünü ihmal etmişse, sicil adresi geçerli kabul edilir ve Tebligat Kanunu m. 35 ile bu adrese muhtar ihbarnameli tebligat tamamlanabilir. Adresini güncellemeyen şirket, bu prosedürel hatanın sonuçlarına katlanır.

Şirket aleyhine iki ayrı takip açılabilir mi?

Aynı borç için iki takip açılamaz (mükerrer takip yasağı). Ancak farklı alacaklar için ayrı takipler mümkündür. Aynı alacaklı farklı sözleşmelerden doğan birden çok alacak için ayrı takipler başlatabilir.

Şirket borcunda 89/1 ihbarnamesi nasıl işler?

İcra dairesi, şirketin alacaklı olduğu üçüncü kişiye İİK m. 89/1 ihbarnamesi gönderir. Üçüncü kişi 7 gün içinde itiraz etmezse, alacak şirket adına alacaklıya bağlanmış sayılır. Bu, müşterilere baskı yaratan etkili bir tahsil aracıdır.

Tasfiyeye giren şirkete takip yapılabilir mi?

Evet. Tasfiyeye giren şirket tüzel kişiliğini koruduğu sürece taraf ehliyetini sürdürür. Takip; tasfiye memuru aracılığıyla yapılır. Tasfiye sonu sicilden silinme halinde TTK m. 547 vd. hükümleri gereği şirket tüzel kişiliği son bulur; bundan sonraki takipler için ek koşullar gerekir.

Konkordatoda olan şirkete icra takibi başlatılabilir mi?

Hayır. Konkordato mühleti süresince yeni icra takibi başlatılamaz, başlamış takipler durur (İİK m. 294). Rehinli alacaklar için sınırlı istisna vardır. Detaylı bilgi konkordato nedir rehberinde mevcuttur.

İflasta olan şirkete takip nasıl yapılır?

İflas kararı verildikten sonra bireysel takipler durur (İİK m. 193). Alacaklılar, alacaklarını iflas masasına bildirmek zorundadır. Masa, malvarlığını tasfiye eder ve sıraya göre dağıtım yapar. Rehinli alacaklılar ve imtiyazlı alacaklılar (işçi alacakları, kamu alacakları) öncelik kazanır.

Karşılıksız çek varsa hangi yol etkili?

Hem cezai (5941 sayılı Çek Kanunu uyarınca şikâyet) hem de hukuki (kambiyo takibi) yol birlikte izlenebilir. Cezai süreç şirket yetkilisine yöneliktir; takip ise şirket aleyhinedir. Karşılıksız çek cezası 2026 rehberi cezai boyut hakkında bilgi verir.

Sorumluluk Reddi Bu yazı yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Şirket aleyhine icra takibi prosedürel açıdan teknik bir alandır ve hatalı tercih süre kaybına yol açabilir; bir avukata danışmanız tavsiye edilir.