Veraset ilamı (mirasçılık belgesi), mirasbırakanın ölümünden sonra mirasçıların kim olduğunu ve miras paylarını gösteren resmi belgedir. Bankadaki paranın çekilmesinden tapudaki taşınmazın devrine, sigorta tazminatından emekli aylığının bağlanmasına kadar pek çok işlem için bu belge gereklidir. 2022 değişikliğinden bu yana basit vakalarda veraset ilamı noterden de alınabilmektedir. Ancak yabancı uyruklu mirasçı, vasiyetname, evlilik dışı doğum gibi durumlarda sulh hukuk mahkemesine başvurmak zorunludur. Bu rehber, 2026 yılındaki güncel mevzuat çerçevesinde veraset ilamının nasıl alınacağını, ücretlerini ve sonrasındaki işlemleri detaylı şekilde açıklamaktadır.

Veraset İlamı Nedir, Ne İşe Yarar?

Veraset ilamı, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 598. maddesinde "mirasçılık belgesi" başlığı altında düzenlenmiştir. Belge, kanuni veya atanmış mirasçıların kim olduğunu ve her birinin miras payını oransal olarak gösterir.

Veraset ilamı şu işlemler için zorunludur:

Bankadaki para hesabının mirasçılara devri ve para çekme işlemi,
Tapu sicilinde mirasbırakanın taşınmazlarının mirasçılar adına intikali,
Araç tescilinin mirasçılara nakli,
Sigorta poliçesindeki ölüm tazminatının ödenmesi,
SGK üzerinden ölüm aylığı ve toptan ödemenin yapılması,
Borsa İstanbul'daki menkul kıymetlerin mirasçılara devri,
Şirket hisse devirleri ve ticaret sicilinde değişiklik,
Veraset ve intikal vergisi beyannamesi düzenlenmesi.

Veraset ilamı, sadece mirasçıların kim olduğunu belgeler; mirasın kabul edildiği veya reddedildiği anlamına gelmez. Mirasın reddedilmesi için ayrıca mirasın reddi prosedürü uygulanmalıdır.

Noter mi Mahkeme mi? Karar Tablosu

2011 sonrasında yapılan değişikliklerle veraset ilamı, belirli koşulları taşıyan vakalarda noterden alınabilir hale gelmiştir. Ancak her durumda noter yetkili değildir. Aşağıdaki tablo, hangi mercie başvurmanız gerektiği konusunda yol göstericidir.

Noterden Alınabilen Durumlar

Mirasbırakan Türk vatandaşı ve son yerleşim yeri Türkiye ise,
Tüm mirasçılar Türk vatandaşı ise,
Nüfus kayıtları soy bağını açıkça gösteriyorsa,
Vasiyetname veya miras sözleşmesi söz konusu değilse,
Mirasçılığa itiraz eden başka bir kişi yoksa,
Hayatta olmayan ana-baba, eş veya çocukların durumu nüfus kayıtlarından netse.

Sulh Hukuk Mahkemesine Gidilmesi Gereken Durumlar

Mirasçılar arasında yabancı uyruklu kişi bulunması,
Mirasbırakanın yurt dışında öldüğünün belgelenmemesi,
Evlilik dışı doğan çocuk iddiası ve soy bağının tartışmalı olması,
Vasiyetname veya miras sözleşmesi bulunması,
Nüfus kayıtlarında boşluk, çelişki veya tutarsızlık olması,
Mirasçı sıfatı tartışmalı veya itirazlı olması,
Mirasbırakanın gaipliğine karar verilmiş olması,
Evlat edinme veya tanıma işlemi nedeniyle mirasçılığın açıklığa kavuşturulması.

Noterden Veraset İlamı Alma (TMK 598)

Noter aracılığıyla veraset ilamı talep edilebilmesi için TMK m. 598/2 uyarınca tüm mirasçıların açıkça tespit edilebilir olması gerekir. Süreç aşağıdaki adımlardan oluşur:

1. Yetkili Noter

Türkiye'deki herhangi bir noter veraset ilamı düzenleyebilir. Mirasbırakanın son yerleşim yeri veya mirasçıların ikametgâhı şart değildir.

2. Başvuruyu Yapacak Kişi

Mirasçılardan herhangi biri tek başına başvurabilir. Diğer mirasçıların rızası veya katılımı zorunlu değildir; çünkü veraset ilamı bir tespit belgesidir.

3. Başvuru Süreci

Noter, başvuru üzerine MERNİS üzerinden mirasbırakanın ve mirasçıların nüfus kayıtlarını sorgular. Kayıt sistemi soy bağını açıkça gösteriyor ve TMK m. 598/2'deki istisnalar yoksa, veraset ilamı düzenlenir.

4. Düzenleme Süresi

Evraklar tam ve sistem üzerinden sorgu temiz dönerse, veraset ilamı genellikle aynı gün veya 1-3 iş günü içinde düzenlenir.

5. Noterin Talebi Reddetmesi

Eğer noter, soy bağında belirsizlik, evlilik dışı çocuk iddiası veya benzeri bir komplikasyon tespit ederse, talebi reddeder ve sulh hukuk mahkemesine yönlendirir. Bu ret üzerine doğrudan dava yoluna başvurulur.

Sulh Hukuk Mahkemesinden Veraset İlamı

Karmaşık veya tartışmalı durumlarda veraset ilamı, sulh hukuk mahkemesinden bir dava (çekişmesiz yargı işi) yoluyla alınır.

1. Yetkili Mahkeme

HMK m. 11 ve TMK m. 598 uyarınca, mirasbırakanın son yerleşim yeri sulh hukuk mahkemesi yetkilidir. Bu yer Türkiye'de değilse, mirasçılardan herhangi birinin yerleşim yeri sulh hukuk mahkemesine başvurulabilir.

2. Talep Dilekçesi

Dilekçede mirasbırakanın kimlik bilgileri, vefat tarihi, son yerleşim yeri, mirasçıların kimliği ile mirasçılık belgesi talebi yer almalıdır. Vasiyetname varsa örneği ve uygulamaya konulup konulmadığı belirtilmelidir.

3. Duruşma Yapılması

Sulh hukuk mahkemesi genellikle duruşmasız incelemeyle karar verir. Ancak çelişkili nüfus kaydı, yabancı belgenin tanınması veya itiraz halinde duruşma açılır. Mahkeme, gerekirse nüfus müdürlüğüne yazı yazarak kayıtları doğrular.

4. Karar Süresi

Basit vakalar 2-4 hafta içinde sonuçlanırken, yurt dışı kayıtların tanınması veya tanık dinlenmesi gereken vakalar 2-3 ay sürebilir.

5. Karara İtiraz

Mirasçılık belgesi kesinleştikten sonra hak sahibi olduğunu iddia eden kişiler, mirasçılık belgesinin iptali davası açabilir. Bu davanın zamanaşımı yoktur, ancak fiilen mirasın paylaşıldığı durumlarda dava süreci karmaşıklaşır.

Veraset İlamı Ücreti 2026

Veraset ilamının maliyeti, başvurulan mercie ve mirasçı sayısına göre değişir. 2026 yılındaki tahmini ücretler aşağıdaki gibidir.

Noterden Veraset İlamı Ücreti

Düzenleme ücreti: Tek nüsha için yaklaşık 400-600 TL,
Harçlar Kanunu (4) sayılı tarife harcı: Mirasçı başına ortalama 80-120 TL,
Damga vergisi: Maktu tutar, yaklaşık 130 TL,
KDV: Toplam üzerinden %20,
Toplam tahmini maliyet: 800 TL ile 1.500 TL aralığı.

Mahkemeden Veraset İlamı Ücreti

Başvurma harcı: 2026 için yaklaşık 615 TL,
Karar ve ilam harcı: Maktu, yaklaşık 615 TL,
Adliye veznesine yatırılan gider avansı: 1.000-1.500 TL,
Avukatlık ücreti (varsa): AAÜT 2026 tarifesine göre belirlenir,
Toplam tahmini maliyet: 1.500 TL ile 3.000 TL aralığı (avukat hariç).

Ücretler her yıl yeniden değerleme oranına göre güncellenmektedir. Güncel rakamlar için bağlı bulunduğunuz noterden veya adliyenin veznesinden teyit almanız faydalı olacaktır.

Gerekli Belgeler ve Hazırlık

Başvuru sırasında ibraz edilmesi gereken belgeler şunlardır:

Noter Başvurusunda

Başvurucunun nüfus cüzdanı,
Mirasbırakanın ölüm belgesi (nüfus müdürlüğünden alınabilir),
Mirasbırakanın TC kimlik numarası,
Mirasçıların TC kimlik numaraları (akrabalık dereceleri ile birlikte),
Vasiyetname varsa onaylı örneği.

Mahkeme Başvurusunda

Mirasçılık belgesi talep dilekçesi,
Vukuatlı nüfus kayıt örneği,
Mirasbırakanın ölüm belgesi,
Yurt dışı belgeleri varsa apostil veya konsolosluk onayı ile tercüme,
Vekaletname (avukat aracılığıyla başvuruluyorsa).

Yabancı Uyruklu Mirasçı Durumu

Mirasçılar arasında yabancı uyruklu kişi varsa veya mirasbırakan yurt dışında vefat etmişse, veraset ilamı yalnızca sulh hukuk mahkemesinden alınabilir. Yabancı belgeler için ek adımlar gerekir:

Apostil şerhi: Yurt dışındaki resmi belgelere Lahey Apostil Sözleşmesi uyarınca apostil şerhi konulur.
Tercüme: Belgelerin Türkçeye tercümesi yeminli tercüman tarafından yapılır.
Konsolosluk onayı: Apostil sistemine dahil olmayan ülkelerde Türk konsolosluğu onayı gerekir.
Tanıma-tenfiz: Yurt dışındaki mahkeme kararları ile alınan veraset belgeleri için ayrı bir tanıma-tenfiz davası açılması gerekebilir.

Yurt dışında yaşayan Türk vatandaşları için tebligat ve süreç yönetimi karmaşık olduğundan, bu durumlarda bir avukat aracılığıyla işlem yapılması süreci hızlandırır.

E-Devletten Veraset İlamı Sorgulama

Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları, e-Devlet kapısı üzerinden "Mirasçılık Belgesi Sorgulama" hizmeti ile daha önce çıkarılmış veraset ilamlarını görüntüleyebilir. Bu hizmet, Türkiye Noterler Birliği'nin sistemine bağlı çalışır.

E-Devletten yapılabilen işlemler:

Daha önce alınmış veraset ilamının görüntülenmesi ve QR kodlu çıktısının alınması,
Veraset ilamının doğrulama kodunun teyit edilmesi,
Mirasçılık bilgilerinin elektronik ortamda paylaşılması.

E-Devletten yapılamayan işlemler:

Hiç çıkarılmamış bir veraset ilamının ilk kez alınması (henüz tüm vakalar için aktif değildir),
İptali talep edilen veraset ilamının iptali,
Yabancı uyruklu mirasçı içeren ilamların düzenlenmesi.

Veraset İlamı Sonrası Yapılacak İşlemler

Veraset ilamı alındıktan sonra mirasın fiilen paylaşılması, vergi yükümlülüklerinin yerine getirilmesi ve resmi kurumlara bildirim yapılması gerekir.

1. Tapu İntikali

Mirasbırakana ait taşınmazlar, ilgili tapu sicil müdürlüğüne başvurularak mirasçılar adına intikal ettirilir. Tapu harcı, taşınmazın güncel değerinin binde 22'si oranında hesaplanır. Mirasçılar arasında paylaşım anlaşmazlığı varsa ortaklığın giderilmesi (izale-i şüyu) davası açılabilir.

2. Banka Hesabı Devri

Veraset ilamı ve veraset ve intikal vergisi beyannamesi makbuzu ile birlikte ilgili bankaya başvurulur. Banka, mirasçılara payları oranında ödeme yapar veya yeni bir hesap üzerine intikal ettirir.

3. Araç Devri

Trafik tescil müdürlüğüne başvurarak araç mirasçılar adına devredilir. Devir esnasında trafik sigortası ve KTSP (Karayolu Trafik Sigortası Poliçesi) güncellenmelidir.

4. Sigorta ve SGK İşlemleri

Mirasbırakanın hayat sigortası, ölüm aylığı, toptan ödeme veya cenaze yardımı için SGK ve sigorta şirketlerine veraset ilamı ile başvurulur.

5. Şirket Hisse Devri

Mirasbırakanın limited veya anonim şirket hisseleri, ticaret sicil müdürlüğünde mirasçılar adına tescil edilmelidir.

Miras paylaşımı, tapu intikali, vasiyetname iptali veya mirasın reddi gibi miras hukukuna ilişkin konularda hukuki destek almak isteyenler, Balgat Hukuk iletişim sayfası üzerinden büromuza ulaşabilir.

Veraset ve İntikal Vergisi Beyannamesi

Veraset ilamının alınmasından sonra mirasçılar, 7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu kapsamında beyanname verme yükümlülüğü altındadır. Beyanname süreleri şu şekildedir:

Ölüm Türkiye'de gerçekleştiyse: Ölüm tarihinden itibaren 4 ay içinde,
Ölüm yurt dışında gerçekleşti, mirasçı Türkiye'de: Ölüm tarihinden itibaren 6 ay içinde,
Ölüm ve mirasçı yurt dışında: Ölüm tarihinden itibaren 8 ay içinde.

2026 yılı veraset ve intikal vergisi istisna tutarı eşler ve evlatlar için ortalama 2.000.000-2.500.000 TL civarıdır. İstisna tutarın üzerindeki miras payı için artan oranlı vergi uygulanır. Detaylar için veraset ve intikal vergisi 2026 rehberi hazırlanmaktadır.

Sıkça Sorulan Sorular

Veraset ilamı noterden mi mahkemeden mi alınır?

Mirasçıların ve mirasbırakanın nüfus kayıtları üzerinden açıkça tespit edilebildiği basit durumlarda noterden alınır. Yabancı uyruklu mirasçı, vasiyetname, evlilik dışı çocuk iddiası veya nüfus kayıt boşluğu varsa mahkemeden alınması zorunludur.

Veraset ilamı ücreti 2026'da ne kadar?

Noterden ortalama 800-1.500 TL, mahkemeden 1.500-3.000 TL civarındadır. Avukat aracılığıyla yürütülen başvurularda AAÜT'ye göre vekalet ücreti eklenir.

Veraset ilamı kaç günde çıkar?

Noterden aynı gün veya 1-3 iş günü içinde, mahkemeden ise 2 hafta ile 3 ay arasında değişen sürede sonuçlanır.

Veraset ilamı bir kez alınınca geçerlilik süresi var mı?

Kanunen geçerlilik süresi yoktur. Ancak bazı kurumlar son 6 ay veya 1 yıl içinde alınmış belge talep edebilir. Yeni mirasçı doğması veya mirasçılığın değişmesi durumunda belgenin yenilenmesi gerekir.

Veraset ilamına itiraz nasıl yapılır?

Veraset ilamı resmi belge olmakla birlikte aksi her zaman ispat edilebilir. Hak sahibi olduğunu iddia eden kişi, sulh hukuk mahkemesinde mirasçılık belgesinin iptali davası açabilir. Davanın zamanaşımı bulunmamaktadır.

Bir mirasçı diğerleri olmadan veraset ilamı alabilir mi?

Evet. Mirasçılardan herhangi biri tek başına başvurabilir. Veraset ilamı tüm mirasçıları gösterir, sadece başvuranı değil.

Veraset ilamı kaç nüsha alınmalı?

Her resmi işlem için ayrı bir nüsha gerekebileceğinden en az 3-5 nüsha alınması pratiktir. Tapu, banka, sigorta, SGK ve şirket işlemleri için farklı nüshalar talep edilebilir.

Sorumluluk Reddi Bu yazı yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Veraset ilamı sürecinin somut olayınıza özel detayları için bir avukata danışmanız tavsiye edilir.

Veraset İlamı 2026: Noterden mi Mahkemeden mi Alınır, Ücretleri Nedir?