Geçici iş göremezlik tazminatı, trafik kazası sonucu yaralanan kişinin tedavi sürecinde çalışamadığı dönemdeki kazanç kaybını karşılamak amacıyla ödenen tazminat türüdür. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu madde 54/1-c hükmü ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu madde 98 birlikte uygulanır. Geçici iş göremezlik tazminatı, sürekli sakatlık (maluliyet) tazminatından farklı olarak iyileşme dönemindeki kaybı kapsar. Ücretli çalışanlar, serbest meslek erbapları, esnaflar, ev hanımları ve hatta öğrenciler bu tazminatı talep edebilir. 2026 yılı itibarıyla sigorta genel şartlarına göre hesaplama, asgari ücretin altına düşemez.
İçindekiler
Geçici İş Göremezlik Tazminatı Nedir?
Geçici iş göremezlik tazminatı (GİG), trafik kazası sonucu bedensel zarara uğrayan kişinin, tam şifaya kavuşana veya kalıcı sakatlık (maluliyet) oranı kesinleşene kadar geçen tedavi döneminde uğradığı kazanç kaybını ifade eder. Bu kayıp ekonomik bir zarar olarak tazminat hesabında yer alır.
Tazminatın temel özellikleri:
- Kazadan sonraki iyileşme dönemini kapsar,
- Kazazede bu dönemde %100 iş göremez kabul edilir (mesleğine bakılmaksızın),
- Sürekli sakatlık tazminatından ayrı hesaplanır,
- Sosyal güvencesi olsun olmasın herkes talep edebilir,
- Sigorta şirketinden veya kusurlu sürücüden istenebilir.
GİG ile Sürekli İş Göremezlik Farkı
- Geçici iş göremezlik: Kaza tarihinden iyileşme/maluliyet tespit tarihine kadar,
- Sürekli iş göremezlik: Maluliyet oranı netleştikten sonra yaşam boyu kayıp.
Yasal Çerçeve: TBK 54 ve KTK 98
TBK Madde 54 - Bedensel Zararlar
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu madde 54 hükmü uyarınca bedensel zararlar şunlardır:
- Tedavi giderleri,
- Kazanç kaybı,
- Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar,
- Ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar.
"Kazanç kaybı" kavramı, hem geçici iş göremezlik döneminde uğranan kaybı hem de tedavi sonrası iyileşme dönemine ait kayıpları kapsar. Yargıtay yerleşik içtihadı geçici iş göremezlik tazminatını TBK 54/1-c kapsamında değerlendirir.
KTK Madde 98 - Sağlık Hizmeti Bedelleri
KTK 98 hükmü tedavi giderlerini SGK'ya yüklerken, çalışamama nedeniyle uğranan kazanç kaybı sigorta şirketinin "sakatlanma teminatı" kapsamında karşılanır.
Sigorta Genel Şartları
Karayolu Taşıma Yönetmeliği ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'na göre:
- 2021 sonrası geçici iş göremezlik tazminatı "sakatlanma teminatı" altında ödenir,
- Kazazede iyileşme süresi boyunca %100 iş göremez kabul edilir,
- Mesleğine bakılmaksızın tazminat hesaplanır.
Kim Talep Edebilir?
Geçici iş göremezlik tazminatı, kazada yaralanan ve tedavi gören her kişi tarafından talep edilebilir. Kazazedenin mesleği veya sosyal güvencesi tazminat hakkını etkilemez.
- Ücretli çalışanlar: İşçi, memur, sözleşmeli personel,
- Serbest meslek erbapları: Doktor, mühendis, mali müşavir,
- Esnaf ve tüccarlar: Kendi işyerini yöneten kişiler,
- Ev hanımları: Ev işlerini yapamadığı dönem için,
- Çiftçiler: Tarım ve hayvancılık faaliyetini sürdüremedikleri süre,
- Öğrenciler: Eğitim aksaması ve gelecekteki kazanç kapasitesi,
- İşsizler: İş arama sürecinin kesintiye uğraması,
- Emekliler: Çalışmaya devam ediyorsa veya çalışma kapasitesi varsa.
Hesaplama Yöntemi
Geçici iş göremezlik tazminatının hesaplanmasında temel formül:
Hesaplama Adımları
- Günlük net kazancın tespiti: Bordro, vergi beyannamesi, defter veya asgari ücret,
- İyileşme süresinin belirlenmesi: Doktor raporu, ATK raporu, hastane belgeleri,
- İş göremezlik oranı: İyileşme dönemi boyunca %100,
- Çarpım sonucu brüt tazminat: Gelir x gün sayısı,
- İndirimler: Müterafik kusur, hatır taşıması, SGK ödemeleri mahsubu,
- Net tazminat tutarı: Brüt tazminattan indirimler düşülür.
Asgari Ücret Tabanı
2026 yılı brüt asgari ücret üzerinden günlük net kazanç hesabı yapılır. Geliri belgelenemeyenler için en az asgari ücret tutarında tazminat ödenir. Bordrosu asgari ücretin altında olanlar için de asgari ücret esas alınır.
Meslek Gruplarına Göre Hesaplama
Ücretli Çalışanlar
- Belge: Maaş bordrosu, SGK hizmet dökümü, işveren yazısı,
- Hesap: Net aylık ücret / 30 = günlük net kazanç,
- Özel durum: Prim, ikramiye, mesai dahil edilir,
- Örnek: 30.000 TL net maaş alan işçinin 90 günlük tazminatı: (30.000/30) x 90 = 90.000 TL.
Serbest Meslek Erbapları
- Belge: Yıllık gelir vergisi beyannamesi, serbest meslek defteri, faturalar,
- Hesap: Yıllık net kazanç / 365 = günlük kazanç,
- Özel durum: Son 3 yıl ortalaması alınabilir.
Esnaf ve Tüccarlar
- Belge: Bilanço, kâr-zarar tablosu, defter kayıtları,
- Hesap: Net kâr / 365,
- Özel durum: İşyeri kapalı kaldıysa kira gideri de eklenebilir.
Ev Hanımları
- Belge: Aile bildirimi, nüfus kaydı yeterli,
- Hesap: Asgari ücret üzerinden (Yargıtay yerleşik içtihadı),
- Özel durum: Bakıcı tutulması durumunda bakıcı gideri de eklenir,
- Örnek: Asgari ücret günlük 770 TL x 120 gün = 92.400 TL.
Öğrenciler ve İşsizler
- Belge: Öğrenci belgesi veya işsizlik durumu beyanı,
- Hesap: Asgari ücret üzerinden,
- Özel durum: Eğitim devam etmedi ise mezuniyet ertelemesi de değerlendirilir.
İyileşme Süresinin Tespiti
Geçici iş göremezlik süresinin doğru tespiti tazminat miktarını doğrudan etkiler. Süre, kaza tarihinden başlar ve şu durumlardan birinin gerçekleşmesiyle sona erer:
- Kazazedenin tam şifaya kavuşması,
- Kalıcı maluliyet oranının kesinleşmesi (sürekli iş göremezlik başlar),
- Yasal azami süre olan 1 yılın dolması.
Süreyi Belgeleyen Raporlar
- Hastane epikriz raporu: Yatış-çıkış süreleri,
- İstirahat raporları: Doktor tarafından düzenlenir,
- Fizik tedavi raporları: Tedavi süresi ve seans sayısı,
- Adli Tıp Kurumu raporu: Toplam iyileşme süresi resmi tespiti,
- SGK iş göremezlik raporu: Çalışamadığı günler için.
Bir Yıllık Yasal Sınır
Trafik sigortası genel şartlarına göre geçici iş göremezlik tazminatının azami süresi 1 yıldır. Bu sürenin sonunda kazazedenin durumu yeniden değerlendirilir; kalıcı maluliyet tespiti yapılırsa sürekli iş göremezlik tazminatı devreye girer.
Sigorta Şirketine Başvuru
Geçici iş göremezlik tazminatı talebinin ilk yolu zorunlu trafik sigortasına yapılan başvurudur. KTK 97. madde uyarınca dava açmadan önce sigorta şirketine yazılı başvuru zorunludur.
Başvuru Belgeleri
- Başvuru dilekçesi,
- Kaza tespit tutanağı,
- Sürücü belgesi, ruhsat, sigorta poliçesi,
- Doktor raporu ve hastane belgeleri,
- İstirahat raporları,
- Gelir belgesi (bordro, vergi beyannamesi, defter),
- Banka hesap bilgisi (IBAN),
- Nüfus cüzdanı fotokopisi.
Sigortanın Cevap Süresi
- Sigorta şirketi 15 gün içinde yanıt vermek zorundadır,
- Bu süre içinde yanıt vermezse Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvurulabilir,
- Red veya kısmi kabul durumunda tahkim veya dava yoluna gidilebilir.
Tazminat Davası Yolu
Sigorta şirketi başvuruyu reddederse veya kısmi kabul ederse iki yol vardır:
Sigorta Tahkim Komisyonu
- Sözlü yargılamadan daha hızlı sonuçlanır (2-6 ay),
- Online başvuru yapılır,
- Hakem kararları kesin ve bağlayıcıdır,
- 40.000 TL altındaki taleplerde başvuru ücretli ama düşüktür.
Asliye Ticaret Mahkemesi
- Sigortaya karşı açılan davalar Asliye Ticaret Mahkemesi'nde görülür,
- Sürücü/işleten aleyhine dava Asliye Hukuk Mahkemesi'ne açılır,
- Zorunlu arabuluculuk gerekmez (sigorta davası ticari nitelikte değil ise).
Zorunlu Arabuluculuk
2019 sonrası ticari uyuşmazlıklarda zorunlu arabuluculuk uygulanır. Sigorta şirketine karşı tazminat davası açmadan önce arabulucuya başvurmak gerekebilir. Detaylı bilgi için zorunlu arabuluculuk rehberimize bakabilirsiniz.
Geçici iş göremezlik tazminatı talebinde belgelerin eksiksiz hazırlanması ve hesaplama yönteminin doğru uygulanması tazminat tutarını doğrudan etkiler. Sürecin yürütülmesi için Balgat Hukuk iletişim sayfası üzerinden büromuza ulaşabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Geçici iş göremezlik tazminatı kaç gün için ödenir?
Kaza tarihinden iyileşmeye veya maluliyet tespitine kadar geçen süre için ödenir. Yasal azami süre 1 yıldır.
Bordrom asgari ücretten görünüyor ama daha fazla maaş alıyorum, hangisi esas alınır?
Bordro asgari ücret olsa bile gerçek gelirinizi ek belge, banka kayıtları, tanık beyanı ile ispat ederseniz gerçek gelir esas alınabilir.
Ev hanımının geçici iş göremezlik tazminatı nasıl hesaplanır?
Yargıtay yerleşik içtihadına göre asgari ücret üzerinden iyileşme süresi boyunca hesaplanır. Belge zorunluluğu yoktur.
Geçici iş göremezlik tazminatı ile sürekli sakatlık tazminatı aynı dönemde alınır mı?
Hayır. Önce iyileşme dönemi için GİG ödenir; iyileşme sonrası maluliyet tespit edilirse o tarihten itibaren sürekli iş göremezlik tazminatı başlar.
SGK iş göremezlik ödeneği aldıysam tazminat azalır mı?
Evet. SGK'dan alınan geçici iş göremezlik ödeneği tazminattan mahsup edilir. Mükerrer tahsil önlenmiş olur.
Sigorta şirketi reddederse ne yapmalıyım?
Önce Sigorta Tahkim Komisyonu'na, sonuç alınamazsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne tazminat davası açabilirsiniz. Detay için sigorta tahkim başvurusu ve sigorta şirketi ödeme yapmazsa rehberlerimize bakabilirsiniz.